امروز شنبه 20 آذر 1395 ساعت 00:46:12

آرشیو پیوند ها درباره ما ارتباط با ما

مازندمجلس - پایگاه خبری مجلس مازندران

کد مطلب : 3304 -تاریخ انتشار : جمعه 13 شهریور 1394 -ساعت : 21:19

چاپ به اشتراگ گذاشتن
بازاندیشی انتقادی نیاز اصلاح جامعه

بازاندیشی انتقادی نیاز اصلاح جامعه

مازند مجلس: اگر به هر دلیلی یک فرهنگ گفتاری و رفتاری صحیح و ازجمله راستگویی، مانع استیفای آن حق مشروع و حتی منافع نامشروع شود؛ ناگزیر و لاجرم به تدریج تمایل به راستگویی و درست‌کرداری جای خود را به دروغ و ناراستی می‌دهد. دروغ و ناراستی‌ای که نخست رنگ مصلحت‌اندیشی و مصلحت‌گرایی دارد اما به تدریج به‌عنوان یک رفتار مستمر در شخص نهادینه می‌شود.

مازند مجلس :زایش و پویش و مانایی و میرایی هر فرهنگ به اقتضای سرشت چندوجهی بودن خود در هر جامعه، تاحدود زیادی بستگی به منافع پیشینیان آن فرهنگ دارد. سیاست‌های فرهنگی حکومت‌ها؛ اقتصاد فرهنگی و امنیت، ازجمله این منابع هستند. در جامعه‌ای به همان اندازه که سیاست‌های فرهنگی به‌ویژه سیاست‌های حوزه فرهنگ عمومی غلط باشد؛ حیات و تداوم فرهنگ‌های صحیح ضعیف و درمانده می‌شود. درماندگی فرهنگ صحیح همچنین در حوزه‌هایی و با درجات متفاوتی با منابع فردی و اجتماعی شهروندان آن جامعه در پیوند است. اگر به هر دلیلی یک فرهنگ گفتاری و رفتاری صحیح و ازجمله راستگویی، مانع استیفای آن حق مشروع و حتی منافع نامشروع شود؛ ناگزیر و لاجرم به تدریج تمایل به راستگویی و درست‌کرداری جای خود را به دروغ و ناراستی می‌دهد. دروغ و ناراستی‌ای که نخست رنگ مصلحت‌اندیشی و مصلحت‌گرایی دارد اما به تدریج به‌عنوان یک رفتار مستمر در شخص نهادینه  می‌شود.


از سوی دیگر برخی سیاست‌های غلط حکومت در یک جامعه می‌تواند؛ حیات و تداوم فرهنگ‌های مثبت را به خطر بیندازد و آن را به حاشیه براند. وقتی براساس فرهنگ کمک به همنوع، راننده‌ای هنگام رانندگی در جاده و خیابان برای کمک به مصدوم و مجروحی اقدام به رساندن شخص مصدوم به بیمارستان می‌کند اما در ازای این کمک مورد بازجویی پلیس آن هم گاه با نگاه مظنون روبه‌رو می‌شود؛ این تجربه تلخ به او می‌آموزد که بار دیگر در صورت مشاهده یک مجروح و نیازمند کمک در جاده، بی‌اعتنا از کنارش عبور کند و بگذرد.

وقتی براساس فرهنگ کمک به همنوع، به‌عنوان یک مرد به یک زن نیازمند یا به‌عنوان یک زن به یک مرد نیازمند، کمک مالی می‌کنیم و صرف مخالف بودن جنس کمک‌کننده و کمک گیرنده می‌تواند به شبهه و شایعه و تهمت روابط نامشروع بینجامد، ترجیح می‌دهیم که دیگر از کمک‌کردن به جنس مخالف خودداری کنیم. وقتی راستگویی شخص مانع استیفای حق مشروع او در امر و اموری می‌شود و در همان حال توسل به دروغ را موجب تسهیل و تسریع استیفای یک حق مشروع و حتی تحصیل منافع نامشروع می‌داند، ترجیحا فضیلت راستگویی در ذهن و زبان و رفتارش جای خود را به رذیلت دروغگویی می‌دهد. رذیلتی که وقتی رفته‌رفته در میان بسیاری از آدمیان به‌عنوان یک امر ضروری برای پیشبرد زندگی تلقی می‌شود، قبح خود را از دست می‌دهد و به‌عنوان یک اخلاق منفعت آفرین، تبدیل به یک ارزش و فرهنگ می‌شود. از این‌رو  ایجاد موانع برای استیفای حقوق مشروع افراد در یک جامعه، تسهیل‌گر توسل آن افراد برای تحصیل منافع مشروع خود به هر شکل و قیمت و با هر ابزاری می‌شود. اینجاست که با ظهور افکار و  رفتارهایی در جامعه مواجه می‌شویم که به‌عنوان یک نیاز و ضرورت برای پیشبرد امور به یک ارزش تبدیل می‌شود. ارزشی که دامن گستراندن آن در میان افراد بیشتر آن جامعه، یک ضدفرهنگ را لباس فرهنگ می‌پوشاند و با سرعت رو به جلو عمومیت پیدا می‌کند.

دقت کنیم رشد و بالندگی هر فرهنگ به مثابه مجموعه‌ای از ارزش‌ها، باورها، افکار، اخلاق و رفتارها- خواه درست خواه نادرست- به چگونگی و میزان عمومیت آن در جامعه بستگی دارد. بسیاری از فرهنگ‌های صحیح به تدریج و درنتیجه علل و عوامل گوناگون عمومیت خود را از دست می‌دهند. از دست دادن عمومیت یک فرهنگ نشانه و زنگ خطری برای آن فرهنگ است. اهمیت نقش و کارآمدی شورای فرهنگ عمومی در یک کشور و جامعه نیز وابسته به ادراک درست آن شورا در مقام تصمیم‌سازی و تصمیم‌گیری و برنامه‌ریزی صحیح برای چالش‌های فرهنگ عمومی و ارایه راهبردهای کارآمد و اثربخش در آن حوزه است. با صراحت می‌گویم که آسیب‌شناسی وضع موجود در جامعه ایران در حوزه فرهنگ عمومی و عقب‌نشینی بسیاری از نمادها و کارکردهای فرهنگ صحیح و مثبت در حوزه فرهنگ عمومی و پیشروی ضدفرهنگ‌ها در موضوعات و زمینه‌های مختلفی از  حوزه فرهنگ عمومی از این واقعیت تلخ خبر می‌دهد که مسئولان حوزه‌های فرهنگی به‌ویژه در حوزه فرهنگ عمومی، فراتر از شعار و نمایش، نیازمند اصلاح در ساختار فرهنگ عمومی جامعه هستند.

اصلاح و تحولی که خود نیازمند استفاده از همه ظرفیت‌های درون و برون حکومتی برای مانایی فرهنگ‌های صحیح و مقابله با پیشروی ضدفرهنگ‌هاست. به یاد داشته باشیم از آن‌رو که فرهنگ غلط در شرایطی از زایش و پویش خود، قبح غلط‌بودن خود را از دست می‌دهد و به تدریج عمومیت می‌یابد، برانداختنش بسیار دشوار و نیازمند بازاندیشی انتقادی و اصلاح در ساختار حکومت و جامعه در حوزه‌های فرهنگ عمومی و عزم عمومی و مشارکت نهادهای حاکمیتی و خصوصی مرتبط با حوزه فرهنگ به‌ویژه از طریق آموزش و نیز رفع و کاهش موانع پیش‌روی فرهنگ صحیح در حوزه‌های مختلف است.

نویسنده :
منبع : روزنامه شهروند


لینک کوتاه مطلب :


برچسب ها : لطف الله آجدانی - اصلاح جامعه -

مطالب مرتبط با : بازاندیشی انتقادی نیاز اصلاح جامعه
نظر شما در مورد : بازاندیشی انتقادی نیاز اصلاح جامعه

*

*


آخرین اخبارپربحث ترین ها